Begrenzing

De hypopharynx is dat deel van de pharynx, dat craniaal begrensd wordt door een denkbeeldig vlak getrokken door het hyoïd en met als ondergrens een denkbeeldig vlak getrokken door de onderzijde van het cricoïd.

Er worden drie gebieden onderscheiden:

• sinus piriformis
• postcricoïd regio
• hypopharynxachterwand

Histologie

• Meest plaveiselcel carcinoom
• De differentiatie met pre-carcinoom is vaak moeilijk.
• Bij tumoren van de hypopharynx komen relatief frequent dubbeltumoren voor in andere delen van de slijmvliezen van de mondkeelholte, in de longen en in de oesophagus.

Diagnostiek en anamnese

• zie larynx
• tevens oesophagoscopie

TNM-classificatie (UICC 2002)

• T1: Tumor beperkt tot één subsite en kleiner dan 2 cm
• T2: Tumor in meer subsites of aangrenzende site, of groter dan 2 cm en kleiner dan 4 cm, zonder fixatie
• T3: Tumor groter dan 4 cm of met larynx fixatie
• T4: Tumor invadeerd structuren
• T4a: kraakbeen thyroid/cricoid, hyoid, schildklier, oesophagus, prevertebraal
• T4b: prevertebraal, carotis, mediastinaal 

N classificatie: zie inleiding 

Behandeling

N0, N+

• CIS, of zeer beperkte T1N0: Radiotherapie of CO2 laser
• T1N0-1: Locoregionale radiotherapie
• T2-4: Een combinatie van radiotherapie en cis-platinum (RADPLAT)
• T4: Met een niet functionele larynx/hypopharynx:  totale larynx-, partiële/totale pharynxextirpatie met ipsilaterale halsklierdissectie (niveaus II t/m V) met reconstructie van de voedselweg met behulp van een pectoralis myocutane lap indien er onvoldoende slijmvlies overblijft om de pharynx primair te sluiten. Indien een totale pharyngectomie noodzakelijk is, kan de voedselweg worden gereconstrueerd met een vrij gevasculariseerd huid transplantaat (bijvoorbeeld  radial fore arm flap) of een zogenaamde gastric pull-up procedure. Postoperatieve radiotherapie of chemoradiatie (indien uitgebreide ENS of tumor positieve resectievlak).
• Bij inoperabele tumoren op basis van tumorproces en/of algemene gronden (leeftijd, algemene conditie) of bij weigeren operatie: radiotherapie of RADPLAT.

Recidief

Na radiotherapie of Radplat: Chirurgie ( totale laryngectomie, halsklier dissectie)
Na Chirurgie en radiotherapie: meest palliatief, chemotherapie 
Metastasen: meest palliatief, bvb chemotherapie of soms metastectomie